Artykuły

Brak energii? Niacyna na zmęczenie

Niacyna, znana również jako witamina B3 lub PP, podobnie jak inne witaminy z grupy B reguluje szereg przemian enzymatycznych i metabolicznych w organizmie. Bierze udział w produkcji energii, czy ekspresji genów i nie bez znaczenia pozostaje w kontekście działania układu nerwowego, który odgrywa kluczową rolę z punktu widzenia zwalczania zmęczenia.

Niacyna

Witamina B3 występuje w dwóch postaciach – kwasu nikotynowego oraz nikotynamidu. Niacyna może być dostarczona do organizmu wraz z dietą lub zostać wytworzona w organizmie z tryptofanu. Można ją znaleźć zarówno w zwierzęcych, jak i roślinnych źródłach pożywienia. Źródła takie jak mięso, czy ryby stanowią jednak bardziej wartościowe jej źródło, ponieważ niacyna z pokarmów roślinnych (np. ziaren) występuje głównie w postaci związanej, co obniża jej biodostępność nawet do 30%.

Funkcje niacyny w organizmie

Formy niacyny wchodzą w skład aktywnych biologicznie koenzymów (NAD, dinukleotyd nikotynoamidoadeninowy; NADP, fosforan dinukleotydu nikotynoamidoadeninowego), które mają znaczenie dla wielu procesów na poziomie komórkowym.

NAD w większym stopniu reguluje metabolizm energetyczny przez wpływ na rozkład oksydacyjny, natomiast NADP ma większe znaczenie w kontekście biosyntezy związków w organizmie. Niacyna wpływając na aktywność tych koenzymów odgrywa rolę w sygnalizacji komórkowej związanej z ekspresją genów, przebiegu cyklu komórkowego, wydzielaniu insuliny, czy „naprawie” DNA. Ponadto hamuje przewodnictwo nerwowe w obrębie trzewnych mięśni gładkich oraz wykazuje potencjał przeciwzapalny.

GOOD TRIP – Zawiera Niacynę

Na poziomie molekularnym bada się jej rolę w terapii m.in. choroby Alzheimera, Parkinsona, czy Huntingtona. Niedobór witaminy B3 zwiększa ryzyko wystąpienia pelagry, która w języku angielskim zwana jest chorobą trzech „D” – diarrhea (biegunki), dementia (zaburzenia pamięci), dermatitis (zapalenia skóry).

Niacyna a zmęczenie

Niacyna bezpośrednio bierze udział w przemianach metabolicznych, zatem wpływa na szeroko pojęty „poziom energii”. Jej niedobory sprzyjają występowaniu depresji oraz demencji, a także obserwowane są w stanach neurodegeneracyjnych. Witamina B3 wpływa na neurogenezę (stymulację rozwoju układu nerwowego), zwłaszcza na etapie rozwoju płodu i młodego organizmu, a także bierze udział w regulacji stanów zapalnych wykazując działanie ochronne. Właściwości te mogą mieć duże znaczenie w kontekście redukcji zmęczenia i minimalizowania jego skutków ubocznych, gdyż układ nerwowy jest w tym kontekście najważniejszym „elementem” człowieka.

Zwiększenie podaży niacyny

Dodatkowa podaż oczywiście największe znaczenie i efektywność wykazywać będzie w stanach niedoborów, jednak można ją uwzględnić również w przypadkach osób na dietach wegańskich,  czy osób nadużywających alkoholu, a także w stanach stresu i wysokiego poziomu obciążenia układu nerwowego pracą.

Szczególnie warto rozważyć np. suplementację, kiedy kilka z tych czynników ryzyka występuje jednocześnie. W kontekście zwalczania zmęczenia często łączy się niacynę z roślinami (np. różeniec górski, bakopa drobnolistna) i grzybami (np. soplówka jeżowata) uznawanymi za adaptogenne.

Literatura: Gasperi V, Sibilano M, Savini I, Catani MV. Niacin in the Central Nervous System: An Update of Biological Aspects and Clinical Applications. Int J Mol Sci. 2019 Feb 23;20(4):974. doi: 10.3390/ijms20040974. PMID: 30813414; PMCID: PMC6412771.

Tagi

Jakub Wiącek

Jakub Wiącek – magister neurobiologii (2019) i licencjonowany dietetyk (2016) z uprawnieniami trenera personalnego (2015) oraz instruktora rekreacji ruchowej i sportów siłowych (2013). Autor wielu artykułów o tematyce popularnonaukowej, szczególnie z zakresu zdrowia, dietetyki i suplementacji. Pasjonat sportów siłowych i zdrowego stylu życia od ponad 10 lat, od początku tej przygody fan forum oraz sklepu SFD. Obecnie doktorant nauk o kulturze fizycznej AWF, do zainteresowań badawczych zalicza neurobiologię, fizjologię i biochemię, a w szczególności zagadnienia związane z funkcjonowaniem układu endokannabinoidowego, zjawiskiem bólu oraz mikroflorą jelitową. Wiedzę uzupełniającą zdobywał na kursach dobrej praktyki w badaniach klinicznych (2019) oraz opieki farmaceutycznej nad pacjentem z bólem (2019)

Może Ciebie zainteresować

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Back to top button
Close